Uwolnić niedźwiedzie

Uwolnić niedźwiedzie (ang. Setting Free the Bears) – pierwsza powieść amerykańskiego pisarza Johna Irvinga, wydana w 1968 przez Random House (autor otrzymał za nią 7500 USD zaliczki). W tym czasie została sprzedana w około 8 tys. egzemplarzy w twardej oprawie, co było pozytywnym zaskoczeniem dla pisarza oraz wydawcy.

Jej redakcją zajął się Joseph Fox, który odpowiadał następnie za redakcje innych książek Irvinga w tym wydawnictwie. Po latach Fox, odpowiadając na pytanie autora, stwierdził, że prawdopodobnie powieść nie ukazałaby się, gdyby propozycja wydawnicza została złożona współcześnie. Została ona dedykowana pamięci George'a – George'a Bennetta, ojca przyjaciela pisarz i dyrektora Instytutu Anglistyki szkoły w Exeter, gdzie kształcił się Irving (Bennett zmarł tego samego dnia i w tym samym szpitalu, w którym urodził się pierwszy syn autor, Colin). Planowano adaptację filmową, w której jednym z aktorów miał zostać Al Pacino, jednakże scenariusz stworzony przez Irvinga podczas jego pobytu w Wiedniu nie został wykorzystany.

Powieść opowiada historię Graffa, młodego austriackiego studenta, który po oblanym egzaminie postanawia wyjechać na wycieczkę z nowo poznanym mechanikiem samochodowym, Siggym. Podczas tej wycieczki opracowują plan uwolnienia zwierząt z wiedeńskiego ogrodu zoologicznego. Duża część książki poświęcona jest historii rodziny Siggiego.