Metafizyczna pauza

Metafizyczna pauza – zbiór esejów Czesława Miłosza wydanych w 1989 r. przez krakowskie wydawnictwo Znak.

Zbiór esejów ogniskujących się wokół problematyki religijnej oraz religijnego widzenia świata i człowieka, wybranych z tomów: Rodzinna Europa, Widzenia nad Zatoką San Francisco, Ogród nauk, Prywatne obowiązki. Do książki włączono też wiersze, zapisy i epigrafy z tomu Nieobjęta ziemia. Tekst tytułowy w formie pytań i odpowiedzi został przez poetę napisany specjalnie do tej edycji. Wybór opracowała i wstępem opatrzyła Joanna Gromek. Do edycji z 1995 r. dodano rozmowę Ireneusza Kani z Czesławem Miłoszem na temat buddyzmu.

Zbiór zawiera m.in. szkice: O katolicyzmie, Wychowanie katolickie, Religia i przestrzeń, Religijność Zdziechowskiego, O piekle, Jak powinno być w niebie, O zgiełku wielu religii oraz Rozdział, w którym autor przyznaje się, że jest po stronie ludzi z braku czegoś lepszego.