Bezrobotny Lucyfer

Bezrobotny Lucyfer. Opowieści – zbiór opowiadań Aleksandra Wata wydany nakładem Księgarni F. Hoesicka w 1926 r. (z datą 1927).

Tom, dedykowany żonie, zawiera 9 groteskowo-fantastycznych opowiadań powstałych w latach 1925-1926:

Bezrobotny Lucyfer

Żyd Wieczny Tułacz

Królowie na wygnaniu

Historia ostatniej rewolucji w Anglii

Czyście nie widzieli ulicy Gołębiej?

Prima aprilis

Hermafrodyta

Niech żyje Europa! (Ze wspomnień byłego Europejczyka)

Tom Bill. Szampion ciężkiej wagi

Kilka z nich ma formę powiastki filozoficznej, z uproszczoną formą, przewrotną treścią, ironią i sceptycyzmem, krytyką zastanych wyobrażeń moralnych i urządzeń cywilizacyjnych. Cechują je: tonacja totalnej drwiny, nieprawdopodobieństwo pomysłów, absolutna dowolność, paradoksalna logika, skłonność do błazenady: Chińczycy zdobywają Europę i stają się patriotami, Kościół katolicki opanowany zostaje przez Żydów, antysemici przyjmują judaizm. Widoczne są tu wpływy Woltera, Chestertona i Apollinaire’a.

W opowiadaniach: Czyście nie widzieli ulicy Gołębiej?', Prima aprilis, Hermafrodyta, Tom Bill przedmiotem zainteresowań Wata staje się natura człowieka – ciemna, splątana, wydana na pastwę grzechu i namiętności.

Bezrobotny Lucyfer był jedyną ukończoną całością prozatorską Wata, która ukazała się formie publikacji książkowej. Nie dokończył powieści Ucieczka Lota (opublikował tylko dwie jej części), nie powstała zaledwie naszkicowana powieść o Stalinie.